TRÍ TUỆ
- Van Nguyen
- Dec 18, 2025
- 6 min read
Updated: Dec 19, 2025

Nỗ lực đầu tiên của trí tuệ là liên kết tên của các vật thể với hình ảnh chúng được nhìn thấy. Khi bạn hướng sự chú ý của bé đến bất kỳ vật thể nào, hãy nói tên của vật thể đó một cách chậm rãi và rõ ràng. Sau vài lần, bé sẽ nhận ra vật đó bằng tên của nó; và nếu bạn nói "Chó" khi con chó không có trong phòng, bé sẽ thể hiện rằng bé hiểu ý bạn bằng cách nhìn xung quanh tìm kiếm con chó. Dần dần, bạn có thể thêm một vài từ. Bé sẽ sớm học cách lặp lại câu "Con chó nhỏ ngoan ngoãn"; và mặc dù bé có thể chưa hiểu chính xác thế nào là "ngoan", nhưng giọng điệu và cách nói của bạn sẽ khiến bé cảm thấy đó là điều dễ chịu.
Khi bạn hướng sự chú ý của trẻ đến một sinh vật sống, tốt nhất nên kèm theo đó là những lời âu yếm dành cho con vật; điều này sẽ khơi dậy tình cảm cũng như suy nghĩ của bé. Khi dạy trẻ nói, nên sử dụng giọng điệu nhẹ nhàng, trầm ấm.
Tập cho đứa bé thói quen quan sát, tìm hiểu lý do của mọi việc, chú ý đến những vật xung quanh hay những thứ chúng tiếp xúc, Bằng cách đó, bạn tạo cho trí óc chúng những thói quen năng động. Nếu tinh thần ham học hỏi được khơi dậy, sớm muộn gì nó cũng sẽ tìm ra cách để thỏa mãn bản thân; và như vậy, đứa bé ham học hỏi sẽ trở thành một người năng động và có năng lực.
Khả năng phán đoán tốt, lòng nhân ái và sự kiểm soát bản thân một cách thường xuyên là cần thiết trong việc giáo dục trẻ em. Việc dạy trẻ học thuộc lòng không phải là điều thiết yếu, đó quả là một lý do yếu kém.
Sau khi các bà mẹ đã hoàn thành việc nhà trong ngày và ngồi xuống để "nghỉ ngơi" bên con cái, họ thường dành thời gian chơi đùa với con. Lắc lục lạc, kéo xe nhỏ hoặc lặp đi lặp lại câu "vỗ tay, vỗ tay". Điều này thật tốt và không nên bỏ qua. Nhưng nên kết hợp những trò chơi này với những hoạt động khác để giúp trẻ hình thành thói quen tư duy. Đồ chơi giúp trẻ giải trí trong chốc lát, nhưng trẻ sẽ nhanh chán, và khi không nghe thấy hay nhìn thấy chúng, trẻ sẽ không có gì để suy nghĩ.
Trong khi tung bóng, bạn dừng lại và nói, "Quả bóng này tròn; cái bàn này vuông– điều đó sẽ giúp trẻ có điều để suy nghĩ. Khi có đồ chơi mới, trẻ sẽ tự hỏi xem nó tròn hay vuông. Không nên nói với bé nhiều hơn một điều cùng một lúc, hoặc đi sâu vào bất kỳ giải thích chi tiết nào. Việc làm cho sự chú ý của trẻ nhỏ bị phân tán là điều không tốt. Chỉ cần bé biết rằng quả bóng tròn và cái bàn hình vuông là đủ. Khi bé đủ lớn, bạn có thể giải thích cho bé rằng hình vuông luôn có các cạnh bằng nhau, và cạnh của một vật tròn luôn cách đều tâm.
Một ngày khác, nếu bạn cho bé xem cuộn len của mình và hỏi bé xem nó tròn hay vuông, rất có thể bé sẽ trả lời đúng. Nếu bé nhớ được điều bạn đã nói, trái tim bé nhỏ sẽ rất vui. Nếu bạn đáp lại câu trả lời của bé bằng một nụ cười và một nụ hôn, chắc chắn bạn đã góp phần rất lớn trong việc khơi dậy khả năng quan sát của bé.
Vào một dịp khác, nếu bạn xoay một đồng xu để mua vui cho bé, bạn có thể dừng lại và nói: "Đồng xu này tròn cũng như quả bóng; nhưng đồng xu thì dẹt, còn quả bóng thì không dẹt". Nếu đứa nhỏ đặt tay lên đồng xu, bé sẽ cảm thấy nó dẹt. Nếu bé đặt tay lên quả bóng, bé sẽ thấy nó không dẹt. Giờ thì con bạn đã biết thế nào là dẹt rồi.
Nếu đứa trẻ nóng lòng muốn xoay đồng xu và không thích nghe về hình dạng của nó, thì không nên làm trái ý của bé. Chúng ta không bao giờ nhớ rõ những gì mình không thích nghe; và việc ép buộc dạy dỗ dễ làm tổn thương tính khí, tạo ra sự ác cảm sớm đối với kiến thức.
Chúng ta thường quên rằng những thứ quen thuộc với chúng ta lại hoàn toàn xa lạ với một đứa trẻ nhỏ. Có thể biến việc ăn bánh mì thành một phương tiện giáo dục thú vị. Khi ăn một miếng bánh mì, có thể đặt và trả lời những câu hỏi sau:
-'Bánh mì được làm từ cái gì?"
-"Con không biết; nó được làm từ cái gì vậy mẹ?'
-'Nó được làm từ bột lúa mạch, đôi khi là bột mì.'
-'Bột lúa mạch được làm từ gì?'
-'Nó mọc trên đồng ruộng. Người nông dân gieo trồng nó xuống đất, chăm sóc để nó sinh trưởng.'
Chủ đề đặt câu hỏi là một tinh thần không nên bị ngăn cản.Nhưng trẻ em cần được dạy rằng: không phải lúc nào cũng có thể được đáp ứng mọi thắc mắc.
Nếu bạn đang bận việc khác và những câu hỏi của chúng gây xao nhãng, hãy suy nghĩ một chút: 'Bây giờ mẹ đang rất bận. Mẹ không thể để ý đến con được. Con hỏi mẹ khi mẹ rảnh, mẹ sẽ giải thích với con về việc đó.' Đừng nói: 'Sao con lại làm phiền mẹ thế. Mẹ ước gì con đi chỗ khác và im lặng!'
Một số trẻ, vì được đáp ứng, được khen ngợi và quá mức về sự nhanh nhẹn hoặc thông minh của mình, sẽ hỏi nhiều câu hỏi vô bổ và hỗn xược. Tính cách này cần được ngăn chặn kịp thời và dứt khoát; vì nó là mầm mống của sự phù phiếm và giả tạo.
Toán học có thể sớm trở thành một trò chơi thú vị; vì trẻ em có thể nhanh chóng học cách đếm que hoặc viên bi, và biết còn lại bao nhiêu nếu bạn lấy đi một số lượng nhất định.
Những loại thông tin được truyền đạt, cũng như số lượng, nên phụ thuộc vào độ tuổi, trí thông minh và sự tiến bộ của trẻ; những điều mà không ai có cơ hội quan sát và hiểu rõ bằng một người mẹ. Hệ thống sử dụng tất cả những sự việc thường ngày trong cuộc sống để truyền đạt kiến thức và bồi dưỡng tâm hồn có thể được bắt đầu từ thời thơ ấu và tiếp tục cho đến khi trẻ trưởng thành.
Ai cũng biết, thói quen hỏi han này rất phiền phức; vì không ai, dù kiên nhẫn đến đâu, cũng có thể luôn sẵn sàng trả lời vô số câu hỏi mà một đứa trẻ đặt ra. Nhưng cần nhớ: mọi điều tốt đẹp đều đi kèm với những bất tiện. Việc chăm sóc trẻ em đòi hỏi rất nhiều sự hy sinh và sự tự kiềm chế. Người phụ nữ nào không sẵn lòng hy sinh nhiều vì một lý tưởng như vậy thì không xứng đáng làm mẹ. Hơn nữa, người mẹ vô tâm, lười biếng, không chịu hy sinh, không chịu vất vả, con cái họ chính là người gặp nhiều rắc rối nhiều nhất sau này. Bởi vì những điều xấu mà chúng đã làm không được ngăn chặn ngay từ đầu sẽ ngày càng trở nên mạnh mẽ khiến họ không thể kiểm soát được.
Tất cả các khả năng trí tuệ của trẻ em nên được trau dồi. Chúng nên được dạy yêu thích tri thức, nên được nghe về học vấn, về của cải và tất cả những phần thưởng vật chất khác, Nên nói với trẻ nhỏ rằng: 'Càng có nhiều kiến thức, con càng có thể trở nên hữu ích hơn khi trưởng thành.'
Không khuyến khích trẻ nhỏ khoe khoang thành tích trước mặt người khác. Một số trẻ, vì được khen ngợi quá mức về sự nhanh nhẹn hoặc thông minh của mình, sẽ hỏi nhiều câu hỏi vô bổ và hỗn xược- nó là mầm mống của sự phù phiếm và giả tạo. Lòng ham danh vọng thái quá luôn là một cám dỗ mạnh mẽ đối với những bộ óc năng động; và càng nuôi dưỡng điều xấu này từ nhỏ, càng khó khắc phục./.




Comments